Friday, October 29, 2010

Odes from the Philippines

Dagiti Oda Manipud Iti Pinas

Idi napan a Setiembre, ti Chilean Ambassador to the Philippines Dr. Roberto Mayorga ket napanunotna iti pannakaangay ti salip ti daniw kadagiti agbasbasa iti tertiary level wenno iti kolehio. Nakisinnarak ngarud kadagiti opisial iti Unibersidad ti Pilipinas babaen ken ni Wendell Capili, UP Assistant Vice President for Public Affairs ket binalabalada dagiti annuroten ti salip. Pinauloanda ti pasalip iti “Chile: Odes from the Philippines.”

Maysa a napateg nga addang daytoy tapno ad-adda pay mapairut iti sinninged dagiti dua a pagilian.

Ti pasalip ti daniw ket agserbi pay iti pannakaselebrar ti Bicentenary of Independence of the Republic of Chile ken ti naballigian a rescue operation kadagiti 33 a minero a napupok iti San Jose, Chile. Ti rescue operation ket sigagagar a pinaliiw ken inobserbar ti sibubukel a lubong. Amin ket nagrukbab iti naannayas a rescue operation ken ti moderno a teknolohohia a naipakat iti pannaka-rescue kadagiti napupok a minero.

Ta ania ngamin aya ti makunkuna nga oda wenno ode?

A lyric poem, typically addressed to a particular subject, with lines of varying lengths and complex rhythms. A poem meant to be sung. Odes are long poems which are serious in nature and written to a set structure.

Iti ababa a pannao, maysa a panangidayaw, panagraem, panangitandudo, ken panangibayog ti tema wenno pakabuklan ti daniw.

Iti bukodko nga eksperiensa kadagiti poetry reading nga innak nakiparpartisiparan, adda no kua ti mangipresentar ti Oda. Kas ken ni Francis Macansantos, ti daniwna ket saannan a basaen no di ket ikantana. Ta kas iti definition ti daniw, kunana, a poem meant to be sung. Ta dandaniw met dagiti kankanta, saan kadi? Ti laeng nagdumaanda ket nalaokanen kadagiti nota wenno notes dagiti kanta.

Kadagiti agpangpanggep a makisalip, maysa a dakkel nga opurtunidad daytoy aglalo no mangabak ti insalip. Ta malaksid a panakkelen dagiti premio, wenno isunsan iti kadakkelan iti premio a pasalip ti daniw kadagiti agad-adal iti kolehio. US$ 1000 ti 1st Prize; agpada a sag-US$ 500 ti 2nd ken 3rd prize; ken dua nga Honorable Mention Winners ken umawatda iti sag-100 US$. Umawat dagitoy a lima napagasatan iti round trip tickets a mapan iti Cebu wenno iti Boracay, a sagut met ti Air Philippines ken La Isla Magazine. Maipablaak pay dagiti mangabak iti tallo a lenguahe, English, Spanish ken iti Filipino. Maipablaak dagitoy iti antolohia dagiti dandaniw a mai-launch sadiay Chile ken iti pagilian. Dakkel ngarud nga oportunidad daytoy kadagiti mannaniw nga agtutubo.

Ken saan la a dayta, maiyabay no kuan dagiti putar ni Pinoy iti putar ni Chilean. Ta iti Chile ti nagtaudan a pagilian ti maysa kadagiti kalalaingan a mannaniw iti lubong, ni Pablo Neruda, a nagpaay a subject kadagiti immun-unan a sinurat.
Ni Pablo Neruda ti 1971 Nobel Prize for Literature. Kas kuna ni Gabriel Garcia Marquez, "the greatest poet of the 20th century in any language.” Ni Marquez a taga-Columbia ti immawat met iti Nobel Prize for Literature idi 1982 ken nangipauso ti sinurat a magical wenno magic realism.

Mabigbig ni Pablo Neruda iti benneg ti literatura iti sangalubongan. Ngem ti Pablo Neruda ket maysa laeng a nome de plume wenno pen name ni NeftalĂ­ Ricardo Reyes Basoalto. Ta kasta ngamin dagiti dadduma a mannurat a kaykayatda iti agaramat iti pen name ngem ti pudno a naganda.

Napintas dagiti synaesthesia dagiti dandaniw ni Neruda. Ket nasayaat la unay no daytoy met ti ikkan ti dakkel a preperensia iti asinoman a makisalip. Mausar met ti synaesthesia. Adu ti mannaniw, ngem manmano dagiti agdandaniw iti ikub ti synaesthesia.

Aggibus ti pasalip inton Nobiembre 30 daytoy a tawen.
Ket pudno met makainspirar daytoy a pakontes kadagita a bambanag. Ket karamanak kadagiti agpalpaliiw ken agobserbar itoy.@



1 comment:

Chemical_gurl said...

I follow ur blog hope u can follow my blog http:\\www.bestplce-ritch.blogspot.com