Wednesday, October 12, 2005

NAIMBAG A DAMAG MANEN!

NAIMBAG A DAMAG MANEN!


Nabuangayen ti TIMPUYOG DAGITI MANNURAT ITI ILUKO ITI PILIPINAS (TMI Pilipinas) idi Setiembre 25, 2005 a napasamak sadiay CENRO Office, San Isidro, Isabela. Panggep ti TMI Pilipinas ti makibinnulig iti TMI Amerika da Dr. Aurelio Agcaoili, Terry Tugade, Cristino Inay ken Lorenzo Tabin.

Ti kangrunaan a panggep ti TMI (Pilipinas) ket ti naipangruna a panagadal iti estetika ti literatura: CREATIVE WRITING ken LITERARY CRITICISMS.

Iti sabali a bangir, binuangay met ti Quirino Province ti bukodda a tsapter ti TMI idi Setiembre 30, 2005.

Kadagiti dadduma pay a probinsia ken siudad iti Kailokoan, inkissiimda metten iti panangam-amirisda iti pannakabangon iti TMI.

“Ti TMI ket flourescent dagiti arapaap ken kayat a ragpaten dagiti piksionista iti Iluko. Naipangruna koma iti panagadal iti piksion a saan ket sosialan, tsikaan ken bidaan, ” kuna ti bangolan a piksionista taga Baguio City.

“Nabayagakon a makigumGUMIL, ngem tunggal makimitangak, agtagTagalog wenno agingEnglishda met amin. Makapadisganas! Makikamengak la ketdi kadayta TMI, bareng no adda ti lugarmi a saan a nakangato iti adalna, ” kuna met ti dina kayat a mainaganan a sumingsingising (nangab-abak metten) a mannurat.

“No kayat ti TMI, kumappengkami kadakuada” kuna ti agtutubo a dadaulo ti grupo dagiti agdadamo a piksionista iti La Union, Pangasinan ken Ilocos Sur.

“Jim, pls hlp me hw 2 orgnzd local TMI,” inkulit met namindua ti maysa nga agtutubo iti Ilocos Sur. “jaz affiliates ur own wrtrs orgnztion 2 TMI,” insungbatko met a, ta adda met ti grupoda dagitoy nga agtutubo nga awan iti sabali a panggepda no di makasursuro nga agsurat iti sarita ken daniw. Kas iti grupo dagiti sabali pay nga agtutubo, nagagetda pay nga agipatulod kadagiti sinuratda iti Tawid News Magasin. Ket winenko a dagus ti awisda nga innak panaglektiur iti aniaman nga aldaw.

“Suportaram kadi ti TMI?” Saludsod ti taga-Pangasinan, a tunggal salip ket saan a maawan ti naganna iti listaan.

Amin a naimbag a panggep ket suportarantayo. Adda ti karbengan ti amin a mangtunton ti ammona a nasayaat a banag iti bukodna a pamuspusan. Ket no ti makitana a pamuspusan ket ti ikakappengna iti dua wenno ad-adu pay a gunglo dagiti mannurat, saan koma ngarud a mabekkel. Addatayo, agnanaedtayo iti demokratiko a sistema ti gobierno ket nawaya ti asinoman nga agtignay ken agpanunot para iti pagimbaganna ket awan ti karbengan ti asinoman a mangiparit wenno manglapped kenkuana.

Ngem sakbay a makipagkamengka iti TMI, wenno sakbay a buangayen ti asinoman ti lokal tsapter ti TMI, makiuman koma ngarud kadagitoy:

1) JOHN B. BUHAY -
cp# 0918-7528218
wenno agemail iti: johnbuhay@yahoo.com
wenno agsurat iti:
JONH B. BUHAY, Editor
The Valley Journal
100 P. Zamora St., Buag
Bambang 3702 Nueva Vizcaya

2) Atty. Nole Lansangan
Editor, Salinong,
Purok I, Villa Cruz,
3318 San Mateo, Isabela
CP# 0918-5729225

Madaman iti pannakaisagana ti umuna TMI Pilipinas National Convention 2006, a pakaipangrunaan iti panagsurat iti creative writing (Iluko) ken kritisismo-literatura (literary criticisms). Umatipukpok la ketdi a workshop ken panagadal.

Kadagiti mayat a mairaman iti nasao a kombension, makiumanda koma a dagus kadagiti nadakamat a tattao para iti ad-adu pay a detalie.

“Jim, nabuangay kadin TMI Internet (wenno TMI-www wenno TMI virtual)” inyimel met ti maysa pay nga agessem met nga agsurat.

Daytoy ti diak a masungbatan. Yanna kadin aya? Nabugiaw wenno nagpabugiaw iti bugiaw dagiti bugiaw?

Ti panggep ti TMI ket napintas la unay para kadagiti piksionista, sumingsingising ken agessem iti creative writing ken literary criticism. Lalo la unay iti literary criticism, ta kasla saan pay laeng a sisasagana ni Ilokano a makritikar ti sinuratna. Nagruar idi tartaraudi ti 1980s dagiti nagpipintas a kritisismo dagiti naghurado kadagiti salip, ngem gapu ta naganus pay laeng ti panunot ni mannurat nga Ilokano, imbes a dimmur-as ti kritisismo, nangipaay ketdi iti arigengen iti nagbabaetan dagiti hurado ken dagiti nangabak iti salip. Insardeng la ket ngarud ti Bannawag ti agipablaak iti kritisismo agingga iti agdama.

Saan nga ammo ni mannurat nga Ilokano a ti maysa a piksion ket nagkatlo a buklen da mannurat, agbasbasa ken kritiko? Diak a masungbatan...

Ti regget dagiti essem ket agbungada koma iti kumarabukob a tik-ab, a kas daydiay nuang nga immareb-eb iti pakyas wenno waig wenno karayan. Kumarabukob a tik-ab a mangipasngay kadagiti ad-adu pay a henio iti Literatura Ilokana. Ti pannakabuangay ti TMI ket saan nga inaw ti puraw a rabii ti GF no di ket kabinnulig, kasinnallabay, kabinnaklay iti maymaysa a panggep: ti idudur-as ti Literatura Ilokana.

Rebbeng laeng nga iti suli wenno iti kasayaatan iti amin ket awan koma ti lugar ti pinnangatoan iti isbo kadagiti amin a tumaud a gunglo, timpuyog, liga, grupo, “Annak ni...” ken dadduma pay, para iti panangtaginayon ti bukod a dila ken dagiti sumarsaruno a kaputotan....###


4 comments:

rva said...

mang jim, bareng makapanakto makimiting inton sunday idiay isabela kadayta eleksion ti tmi-filipinas. mariribukanak laeng (diak pay nadamag ken john b.) no apay a TIMPUYOG DAGITI MANNURAT ITI ILUKO" a saan ket a "TIMPUYOG DAGITI MANNURAT NGA ILOKANO" ti panggep a buklen. no ngamin dagiti laeng mannurat iti iluko, limitado. saan no kuan a makapagkameng dagiti saan nga agsursurat iti iluko nupay ilokanoda met a mannurat. kastoy ti immuna a gumil idi, ti GIMONG DAGITI MANNURAT ILUKO, ngem idi kuan nabaliwan kas GUNGLO DAGITI MANNURAT NGA ILOKANO tapno ad-adu ti sakupenna.

sinaludsodkon ken manong terry tugade daytoy a banag ngem awan pay met sungbatna. daydiay ngamin tmi america ken global tmi ket nalawag a "mannurat nga ilokano" ti kameng a saan la a "mannurat iti iluko."

bareng mailawlawagto daytoy a banag.

jim agpalo, jr. said...

dua a rason ti nakitak, Roy:

1) ti focus wenno vision ti TMIF ket para laeng iti creative writing iti Iluko ken Kritisismo iti Iluko, isu nga Iluko
2) typo error ngata -- ta iti umuna a komunikasionda kaniak ket "P" diay Filipinas, ken "Ilokano" 'diay Iluko...ket idi nabaliwan iti "F" nagbaliw met 'diay Ilokano iti Iluko... isu a nalabit a typo error daytoy..

nupay kasta, damagemto a... ken no mabalin ti virtual tsapter... no madi, di usarenrtayon 'diay blogmo a kas tsapter ti internet..

inimbitarandak met a makipaggamulo iti by-laws, ngem diak sigurado a makaumay ta diak ammo ti turturongek idta Isabela, hehehe!

ariel said...

nagimbagen, jim! luktantayon ti templo ti napintas a diskurso iti panagsuratan ken panagamiris.
maipapan iti kuna ni RVA, saan a panggep ti TMI a limitaran ti konsepto. isu ngarud nga officially: "timpuyog dagiti mannurat nga ilokano" daytoy tapno iti kasta ket mannakairamraman/mangiramraman (positive sense, inclusive) saan ketdi a mangiwalwalin (exclusive).
theoretically, ilokano become an embodying metaphor of the nexus between the lukong/ilukong and sang-at/bantay/gorot/gulod.

well, we move on from here. let the exchange and diffusion of ideas begin.

jim agpalo, jr. said...

koman a, apo ariel... idi inruarko dagidiay librok, nagadu nga agtutubo ken agtarigagay a mayat nga agsursuro nga agsurat... ket siak pay ketdin ti rengrengenda... mayat a, apo ariel no inawentayo ti henio ti literatura ilokana... adda me ti online dagiti "annak ni bucaneg" dagiti agtutubo a mannurat iti Ilocos Sur-Pangasinan-La Union ngem awan la ti mangiwanwan kadakuada...